មានគេនិយាយថា ពាក្យ “មនោសញ្ចេតនា” នេះ គឺអាចផ្តល់ប្រយោជន៍ដល់គ្នាទៅវិញទៅមកបាន។ អ្នកល្អចំពោះខ្ញុំ ខ្ញុំក៏ល្អចំពោះអ្នក អ្នកយកចិត្តទុកដាក់នឹងខ្ញុំ ខ្ញុំក៏យកចិត្តទុកដាក់នឹងអ្នកដែរ អ្នកជួយខ្ញុំ ខ្ញុំក៏ជួយអ្នកវិញ។ មនោសញ្ចេតនាមួយណាក៏ដោយ សុទ្ធតែមានទៅមានមក បើសិនមានតែម្ខាងនោះរមែងតែងមិនយូរអង្វែងឡើយ។
ឧទាហរណ៍ថា ៖ មានមនុស្សមួយចំនួនធ្លាប់មើលរំលងភាពល្អរបស់អ្នក មិនចេះដឹងគុណ មិនដឹងពីការសងគុណ ធ្វើឱ្យអ្នកខកចិត្តប៉ុន្មានដង អស់ចិត្តចំពោះគេយ៉ាងខ្លាំង មានតែជ្រើសរើសដើរចេញ។ ដូច្នេះ មិនថាអ្នកណាទេ ឱ្យតែជាមនុស្សល្អចំពោះអ្នក សុទ្ធតែមានតម្លៃសម្រាប់ចងចាំក្នុងចិត្ត។ មនុស្សដែលជួយអ្នក សូមកុំគ្រាន់តែអញ្ជើញគេហូបបាយឱ្យសោះ ត្រូវរៀនចេះប្រើវិធីទាំង ៣ នេះ ដើម្បីតបស្នងដល់គេ។
១. ការជួយគ្នា មនោសញ្ចេតនានឹងមានតម្លៃនៅពេលមានទៅមានមក
នៅពេលដែលអ្នកជួបការលំបាក និងមានរឿងបន្ទាន់ មនុស្សដែលចេញមុខមកជួយអ្នក ដាច់ខាតត្រូវរៀនចេះតបស្នងគេវិញ។ បើថ្ងៃមុខពួកគេត្រូវការជំនួយ ឬជួបទុកលំបាក យើងត្រូវចេះទៅលើកទឹកចិត្ត លួងលោមគេ ផ្តល់ភាពកក់ក្តៅដល់គេ នេះគឺអ្វីដែលយើងគួរតបស្នងដក់គេ។ មិនថាមនោសញ្ចេតនាដែលយូរអង្វែងយ៉ាងណាក៏ដោយ សុទ្ធតែមានតម្លៃនៅពេលមានទៅមានមក នេះបញ្ជាក់ថាគេក៏ប្រើចិត្តស្មោះមករាប់អានអ្នក អ្នកក៏ប្រើចិត្តគោរពទៅរាប់អានគេវិញដែរ ។
២. ចិត្តដឹងគុណ យកភាពល្អរបស់គេចងចាំក្នុងចិត្ត
មានពាក្យមួយឃ្លានិយាយបានល្អណាស់ ៖ គេល្អដាក់យើង គឺមិនមែនដោយសារខ្លួនយើងល្អប៉ុនណានោះទេ ហើយអ្នកដែលបានលះបង់ដើម្បីយើង គឺគេបានដាក់រូបយើងនៅក្នុងចិត្ត។ នៅពេលប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នា ចេះខ្វល់ពីអារម្មណ៍របស់គេ នៅពេលដែលគេមានតម្រូវការ ចេះលាដៃទៅជួយគេមុន។
មិនប្រាកដថាយើងអង្គុយរង់ចាំតែទទួលការជួយពីគេនោះទេ ពេលដែលគេជួយកិច្ចការយើងរួចហើយ យើងបែរជាប្រើការអញ្ជើញហូបបាយមកសម្ដែងទឹកចិត្តទៅវិញ។ សេចក្តីដឹងគុណ គឺថ្លៃថ្លាណាស់ យើងត្រូវចងចាំក្នុងចិត្ត ចងចាំគុណរបស់គេ ចេះស្តាយស្រណោះនិងចេះតបស្នងដល់គេវិញ នៅពេលគេមានតម្រូវការសូមអ្នកបង្ហាញវត្តមាន និងជួយគេដោយចិត្តស្មោះទៅវិញផង។ ការសម្ដែងទឹកចិត្ត គឺមិនបាច់ប្រើភាសារមកនិយាយឡើយ គឺត្រូវប្រើពេលវេលាមកបញ្ជាក់។
៣. ចម្លងបន្តទឹកចិត្ត កុំធ្វើឱ្យគេខកបំណង
បើយើងចេះតែចម្លងបន្តគំនិតអាក្រក់ ចិត្តមិនល្អ នោះគ្រាន់តែអាចធ្វើបាបដល់គេប៉ុណ្ណោះ អ្វីដែលទទួលបាន គឺជាការចងគំនុំ និងសាយភាយទឹកចិត្តមិនល្អ និងអារម្មណ៍មិនល្អ ប៉ុន្តែការបន្តចម្លងទឹកចិត្តល្អ គំនិតល្អវិញ មិនត្រឹមតែអាចជួយដល់គេទេ ហើយគេអាចធ្វើល្អដាក់យើងទៀតផង។ ទំនាក់ទំនងរវាងមនុស្ស អ្នកផ្តល់អ្វីទៅគេ គេក៏ផ្តល់អ្វីមកអ្នកដែរ អ្នកដាំអ្វី នឹងទទួលបានផលនោះ។ ការចម្លងបន្តគំនិតល្អ គឺមានន័យថាជួយគេក៏ជួយខ្លួនឯងដែរ។
ពេលដែលគេត្រូវការជំនួយ យើងបានលាដៃទៅជួយគេដោយមិនរើសអើង ពេលយើងជួបស្ថានភាពលំបាកទើបអាចមានគេមកលូនដៃជួយយើងវិញ។ ការជួយគេនេះសូមប្រកបដោយភាពស្មោះសរផង ទើបចុងក្រោយអាចធ្វើឱ្យចិត្តខ្លួនឯងស្ងប់បាន។ នៅក្នុងលោកនេះមានតែគំនិតល្អ បំណងល្អទេទើបអាចរក្សារបន្តជារៀងរហូតបាន។
ទំនាក់ទំនងល្អបំផុតរវាងមនុស្ស ៖ រំខានគ្នាទៅវិញទៅមក ប៉ុន្តែចេះស្តាយស្រណោះពេលវេលាដែលនៅជាមួយគ្នាជួយគ្នា ឧស្សាហ៍នឹករឭកដល់មនុស្សមានគុណ ចងចាំចំណុចល្អរបស់គេ ទើបញុំាងឱ្យជីវិតកាន់តែភ្លឺថ្លា ក៏ញុំាងឱ្យដួងចិត្តបើកចំហរកាន់តែធំជាងមុនអាចទទួលរឿងរ៉ាវបានច្រើនចូលទៅក្នុងជីវិត។
ការចងចាំចំណុចល្អរបស់គេ ចុងក្រោយអ្នកដែលទទួលផលមិនមែនជាអ្នកដទៃឡើយ គឺជារូបអ្នក។ ពីព្រោះពេលដែលអ្នកចងចាំចំណុចល្អរបស់គេ នៅលើមុខរបស់អ្នក គឺបង្ហាញនូវស្នាមញញឹម ខ្លួនឯងយល់ថារីករាយហើយ ពេលនោះអ្នកក៏ធ្វើឱ្យចិត្តអ្នកម្ខាងទៀតធូរស្បើយដែរ ទំនាក់ទំនងកាន់តែស្អិតរមួតកាន់តែកក់ក្តៅ។
ឧស្សាហ៍មានចិត្តដឹងគុណផង ទើបមានមនុស្សច្រើនអាចជួយដល់អ្នក ចង់ចាំចំណុចល្អ ទើបញុំាងឱ្យអ្នកកាន់តែមានសុភមង្គល និងរីករាយចេញពីដួងចិត្ត៕
អត្ថបទ ៖ បក្សី ទេព / Knongsrok