តើមានអ្វីកើតឡើងខ្លះនៅពេលដែលអ្នកញៀននឹងបណ្តាញសង្គមហួសកំណត់?

តើមានអ្វីកើតឡើងខ្លះនៅពេលដែលអ្នកញៀននឹងបណ្តាញសង្គមហួសកំណត់?

ការញៀននឹងបណ្តាញសង្គមហួសកំណត់ ឬហៅថា social media addiction គឺជាបញ្ហាដែលកំពុងកើនឡើងនៅក្នុងសង្គមទំនើប។ វាមិនត្រឹមតែខ្ជះខ្ជាយពេលវេលាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែអាចបង្កផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់សុខភាពផ្លូវចិត្ត រាងកាយ និងជីវិតសង្គម។ យោងតាមការស្រាវជ្រាវ ការប្រើប្រាស់ហួសកំណត់អាចនាំឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរនៅក្នុងខួរក្បាល និងបង្កើនហានិភ័យនៃបញ្ហាសុខភាពផ្សេងៗ។ ខាងក្រោមនេះគឺជាផលប៉ះពាល់សំខាន់ៗដែលអាចកើតឡើង។

១. បញ្ហាសុខភាពផ្លូវចិត្តកើនឡើង

ការញៀននឹងបណ្តាញសង្គមអាចបង្កើនកម្រិតនៃការថប់បារម្ភ ជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្ត និងភាពឯកោ។ ការប្រៀបធៀបខ្លួនឯងជាមួយអ្នកដទៃតាមរយៈរូបភាព ឬការបង្ហោះដែលត្រូវបានកែសម្រួល អាចនាំឱ្យមានអារម្មណ៍មិនពេញចិត្ត និងបាត់បង់ទំនុកចិត្តលើខ្លួនឯង។ ការសិក្សាបង្ហាញថា ការប្រើប្រាស់លើសពី ៣ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃអាចបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺធ្លាក់ទឹកចិត្តទ្វេដង។

២. ការរំខានដល់ការគេង និងសុខភាពរាងកាយ

ពន្លឺខៀវពីអេក្រង់អាចរំខានដល់ការផលិតអ័រម៉ូនគេង (melatonin) ដែលនាំឱ្យមានការគេងមិនលក់ ឬគេងមិនគ្រប់គ្រាន់។ លើសពីនេះ ការអង្គុយយូរអាចបង្កបញ្ហាដល់ខ្នង ក និងភ្នែក ដូចជាឈឺក ឬបញ្ហាសាច់ដុំ។ ការញៀននេះក៏អាចនាំឱ្យខ្វះការហ្វឹកហាត់រាងកាយ និងរបបអាហារមិនល្អ។

៣. ការថយចុះនៃការផ្តោតអារម្មណ៍ និងផលិតភាព

ការជូនដំណឹងឥតឈប់ឈរ និងការរមូរមិនឈប់អាចធ្វើឱ្យខួរក្បាលធុញទ្រាន់នឹងព័ត៌មាន ដែលនាំឱ្យមានការថយចុះនៃការផ្តោតអារម្មណ៍ (attention span) ខ្លីជាង និងរំខានដល់ការងារ ឬការសិក្សា។ វាដូចជាបង្កើតរោគសញ្ញាស្រដៀងនឹង ADHD ដែលធ្វើឱ្យពិបាកក្នុងការគ្រប់គ្រងពេលវេលា។

៤. ការប៉ះពាល់ដល់ទំនាក់ទំនងសង្គម

ទោះបីជាបណ្តាញសង្គមតភ្ជាប់មនុស្សក៏ដោយ ការញៀនអាចនាំឱ្យមានភាពឯកោក្នុងជីវិតពិត ដោយសារកាត់បន្ថយការទំនាក់ទំនងផ្ទាល់។ វាក៏អាចបង្កើតការយល់ខុស ឬជម្លោះដោយសារមតិយោបល់អវិជ្ជមាន ឬការប្រៀបធៀប។ សម្រាប់យុវវ័យ វាបង្កើនហានិភ័យនៃការគំរាមកំហែងខ្លួនឯង ឬសូម្បីតែគំនិតធ្វើអត្តឃាត។

៥. ការផ្លាស់ប្តូរនៅក្នុងខួរក្បាល និងញៀនដូចគ្នានឹងគ្រឿងញៀន

បណ្តាញសង្គមត្រូវបានរចនាដើម្បីជំរុញការបញ្ចេញដូប៉ាមីន (dopamine) ដែលធ្វើឱ្យអ្នកមានអារម្មណ៍ល្អភ្លាមៗ ប៉ុន្តែនៅពេលយូរទៅ វាអាចផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធខួរក្បាល ដែលធ្វើឱ្យពិបាកក្នុងការរកភាពរីករាយពីសកម្មភាពធម្មតា។ វាស្រដៀងនឹងការញៀនគ្រឿងញៀន ដែលអាចនាំឱ្យមានការដកថ្នាំ (withdrawal) ដូចជាការឆាប់ខឹង ឬអារម្មណ៍ធុញទ្រាន់។