ការបង្រៀនរបស់ Lao Tzu តែមួយគត់គឺគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីជួយអ្នកឱ្យរស់នៅដោយសុខសាន្ត មានការបារម្ភតិចជាងមុន និងមានសំណាងច្រើន។ គោលការណ៍បុរាណទាំងនេះមិនហួសសម័យទេ ហើយថែមទាំងជា “គន្លឹះ” នៃការផ្លាស់ប្តូរជោគវាសនារបស់អ្នកឱ្យបានត្រឹមត្រូវក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ។
១.”ការពិតច្រើនតែសាហាវ” – រស់នៅដោយស្មោះត្រង់ និយាយតិច ស្តាប់ច្រើន
យើងទាំងអស់គ្នាធ្លាប់ឈឺចាប់ដោយសារការពិតយ៉ាងហោចណាស់ម្តង ប៉ុន្តែយើងទាំងអស់គ្នាមានអារម្មណ៍ធូរស្រាលនៅពេលដែលយើងមិនចាំបាច់រស់នៅក្នុងការកុហក។ ពាក្យស្មោះត្រង់ប្រហែលជាមិនងាយស្តាប់ទេ ប៉ុន្តែវាជួយមនុស្សឱ្យរស់នៅយ៉ាងច្បាស់លាស់ជាមួយគ្នាទៅវិញទៅមក គ្មានការជាប់គាំង គ្មានពុតត្បុត ហើយបន្ទាប់មកជាប់ក្នុងទំនាក់ទំនងដ៏ស្មុគស្មាញ។
មនុស្សស្មោះត្រង់ ជំនួសឱ្យការនិយាយដើម្បីផ្គាប់ចិត្តអ្នកដទៃ នឹងជ្រើសរើសរក្សាគោលការណ៍ និងតម្លៃរបស់ពួកគេ។ ពេលខ្លះពួកគេប្រហែលជាមានការយល់ច្រឡំ ប៉ុន្តែក្នុងរយៈពេលយូរ ភាពស្មោះត្រង់នោះបង្កើតការជឿទុកចិត្តយូរអង្វែង ដែលជាប្រភេទនៃ “ដើមទុនជីវិត” ដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាននៅក្នុងទំនាក់ទំនង។ ជីវិតមានភាពស្មុគស្មាញល្មមហើយ ដូច្នេះចូរកុំឲ្យវាស្មុគស្មាញជាមួយរឿងដែលគ្មានន័យ។
២.«មនុស្សមានប្រាជ្ញាមិនប្រកែក» – តើអ្វីទៅជាឈ្នះ ឬ ចាញ់ពេលចិត្តលែងមានសន្តិភាព?
មានការជជែកវែកញែកដែលនាំមកនូវភាពអស់កម្លាំងមិនចេះចប់។ ក្នុងទំនាក់ទំនងមនុស្សគ្រប់គ្នាចង់អោយគេគិតថាខ្លួនត្រូវ ប៉ុន្តែអ្នកដែលយល់ពីស្ថានភាពពិតប្រាកដលែងចាប់អារម្មណ៍នឹងការឈ្នះចិត្តអ្នកដទៃបែបនេះទៀតហើយ។ ព្រោះអ្នកដែលមានបទពិសោធន៍គ្រប់គ្រាន់នឹងដឹងថាអ្វីដែលមានតម្លៃជាងពាក្យឈ្នះគឺសន្តិភាព។
ភាពចាស់ទុំរបស់មនុស្សម្នាក់ ជួនកាលស្ថិតនៅលើការជ្រើសរើសភាពស្ងៀមស្ងាត់នៅពេលត្រឹមត្រូវ។ មិនមែនដោយសារចាញ់ទេ តែដោយសារគេដឹងថាអ្វីដែលគួរការពារ មិនមែនជារឿងអាត្មានិយមទេ តែជាអារម្មណ៍ផ្ទាល់ខ្លួន និងការតាំងចិត្តយូរអង្វែង។
នៅពេលដែលមនុស្សបោះបង់ចោលនូវតម្រូវការត្រឹមត្រូវ ជីវិតនឹងមិនសូវតានតឹង ហើយទំនាក់ទំនងក៏កាន់តែងាយស្រួលដកដង្ហើមផងដែរ។
៣.”អ្នកចេះមិននិយាយច្រើន” – ការយល់ដឹងគឺស្ងប់ស្ងាត់មិនរំខាន
មនុស្សដែលមានកម្លាំងខាងក្នុង ច្រើនតែមិនចាំបាច់និយាយច្រើនពេកទេ។ ពួកគេមិនចាំបាច់បញ្ជាក់ មិនចាំបាច់ចាប់អារម្មណ៍។ វាគឺជាភាពស្ងៀមស្ងាត់ដែលធ្វើឱ្យអ្នកដទៃស្តាប់។ ព្រោះចំណេះពិតមិនមែនសម្រាប់បង្អួតខ្លួនឯងនោះទេ តែសម្រាប់ការត្រិះរិះពិចារណា។
ផ្ទុយទៅវិញ អ្នកដែលចូលចិត្តនិយាយច្រើន ច្រើនតែជាអ្នកមិនយល់ កាន់តែចង់ធ្វើឱ្យខ្លួនឯងកាន់តែលេចធ្លោ។ ប៉ុន្តែការឈរចេញតាមរយៈពាក្យសម្ដីគឺមានរយៈពេលខ្លី ខណៈភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងការគិតពិចារណាជាអ្វីដែលធ្វើឱ្យមនុស្សចងចាំជារៀងរហូត។
នៅក្នុងពិភពលោកដែលមនុស្សគ្រប់គ្នាចង់បង្ហាញ ពេលខ្លះភាពស្ងៀមស្ងាត់គឺជាប្រភេទនៃភាពក្លាហាន។
៤.«ចេះឲ្យគឺជាអ្នកមានពិត» – សម្បូរគឺពេលចិត្តពេញលេញ
អារម្មណ៍នៃការបំពេញមិនមែនមកពីការក្តោបអ្វីគ្រប់យ៉ាងនោះទេ ប៉ុន្តែមកពីសមត្ថភាពនៃការចែករំលែក។ នៅពេលដែលយើងលះបង់ដោយស្មោះ នោះជីវិតនឹងបើកចំហរឡើងនូវអ្វីដែលហាក់ដូចជាមិនទាក់ទងគ្នា៖ ការឱបដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល ជំនួយទាន់ពេលវេលា ឬ គ្រាន់តែជាការដឹងគុណពីអ្នកដទៃ។ រឿងតូចតាចទាំងនោះធ្វើឱ្យយើងមានអារម្មណ៍ថាមានទ្រព្យសម្បត្តិមិនគួរឱ្យជឿ។
មនុស្សដែលចេះឲ្យមិនចាំបាច់មានសម្ភារៈបរិបូរណ៍ទេ គេគ្រាន់តែត្រូវការចិត្តទូលាយប៉ុណ្ណោះ។ ហើយអ្វីដែលអស្ចារ្យនោះគឺថា អ្នកផ្តល់ឱ្យកាន់តែច្រើន ជីវិតកាន់តែផ្តល់មកវិញ – តាមរបៀបគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើល និងទាក់ទាញ។
នៅក្នុងពិភពលោកដែលកាន់តែមានភាពជាក់ស្តែងបន្តិចម្តងៗ ការដឹងពីរបៀបរស់នៅដោយសប្បុរសគឺជាទម្រង់នៃភាពជោគជ័យរួចទៅហើយ។
៥.”ធ្វើដោយមិនប្រកួតប្រជែង” – ធ្វើដោយអស់ពីចិត្តរបស់អ្នក
ក្នុងចំណោមពួកយើង តើអ្នកណាដែលមិនទាន់មានបំណងប្រាថ្នាចង់ជោគជ័យ? ប៉ុន្តែយើងកាន់តែព្យាយាមកាន់តែខ្លាំង យើងកាន់តែព្រួយបារម្ភអំពីលទ្ធផល នោះយើងកាន់តែនឿយហត់ និងងាយខកចិត្ត។ នោះគឺជាវដ្តដ៏កាចសាហាវដែល Lao Tzu ធ្លាប់បានព្រមាន៖ កាលណាយើងធ្វើកាន់ច្រើន យើងកាន់តែរងទុក្ខ។
ការរស់នៅជាមួយការបណ្តោយខ្លួន មិនមែនមានន័យថាជាការព្រងើយកន្តើយ ឬ មិនទទួលខុសត្រូវនោះទេ។ វាមានន័យថា ធ្វើឱ្យអស់ពីសមត្ថភាពរបស់អ្នក ហើយបន្ទាប់មកមានភាពសុខស្រួលជាមួយនឹងអ្វីដែលកើតឡើង។ នៅពេលដែលចិត្តលែងជាប់នឹងការរំពឹងទុក យើងពិតជាមានអារម្មណ៍ស្រួល ហើយភាពជោគជ័យនឹងកើតឡើងដោយធម្មជាតិ ដោយមិនបង្ខំវា៕