តើការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកមានគ្រោះថ្នាក់ទេ?
ជំងឺមហារីកក្រពះ និងការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកគឺជាបញ្ហាសុខភាពពីរផ្សេងគ្នា ប៉ុន្តែទាំងពីរសុទ្ធតែទាមទារការយកចិត្តទុកដាក់លើរបបអាហារ និងសុខភាពទូទៅ។ អត្ថបទនេះនឹងផ្តោតលើសំណួរថាតើការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកមានគ្រោះថ្នាក់ឬអត់ ដោយផ្អែកលើព័ត៌មានពី Healthline និងផ្តល់ការណែនាំសម្រាប់បរិបទខ្មែរ។ ខ្ញុំនឹងផ្សារភ្ជាប់ជាមួយន័យធៀប “ខំដាំទើបបានផ្កា” ដើម្បីបញ្ជាក់ថាការថែរក្សារបបអាហារដែលមានតុល្យភាពតម្រូវឱ្យមានការខិតខំ និងការយល់ដឹង។
តើប្រូតេអ៊ីនសំខាន់យ៉ាងណា?
ប្រូតេអ៊ីនជាសារជាតិចិញ្ចឹមសំខាន់មួយក្នុងចំណោមសារជាតិចិញ្ចឹមធំៗទាំងបី (រួមជាមួយកាបូអ៊ីដ្រាត និងខ្លាញ់)។ វាមានតួនាទីសំខាន់ក្នុង៖
- ការដឹកជញ្ជូនអុកស៊ីសែន៖ ជួយឱ្យឈាមនាំអុកស៊ីសែនទៅកាន់សរីរាង្គ។
- មុខងារប្រព័ន្ធភាពស៊ាំ៖ ពង្រឹងប្រព័ន្ធការពាររាងកាយ។
- ការបញ្ជូនសញ្ញាសរសៃប្រសាទ៖ ជួយឱ្យប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទដំណើរការបានល្អ។
- ការលូតលាស់៖ ចាំបាច់សម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសាច់ដុំ និងជាលិកា។
តើអ្នកត្រូវការប្រូតេអ៊ីនប៉ុន្មាន?
តម្រូវការប្រូតេអ៊ីនអាស្រ័យលើកត្តាជាច្រើន ដូចជា ទម្ងន់ អាយុ គោលដៅសមាសភាពរាងកាយ កម្រិតសកម្មភាព និងសុខភាពទូទៅ។
- ការណែនាំជាទូទៅ (RDA)៖ ០.៣៦ ក្រាមក្នុងមួយផោន (០.៨ ក្រាមក្នុងមួយគីឡូក្រាម) នៃទម្ងន់ខ្លួន។
- ឧទាហរណ៍៖ បុគ្គលទម្ងន់ ៧០ គីឡូក្រាមត្រូវការ ៥៦ ក្រាមប្រូតេអ៊ីនក្នុងមួយថ្ងៃ។
- អ្នកសកម្មខាងរាងកាយ៖ អ្នកជំនាញណែនាំឱ្យញ៉ាំ ១.២-២ ក្រាមក្នុងមួយគីឡូក្រាម (០.៥៤-០.៩ ក្រាមក្នុងមួយផោន)។
- ឧទាហរណ៍៖ អ្នកហាត់ប្រាណទម្ងន់ ៧០ គីឡូក្រាមអាចត្រូវការ ៨៤-១៤០ ក្រាមប្រូតេអ៊ីនក្នុងមួយថ្ងៃ។
- អត្តពលិក៖ តម្រូវការអាចខ្ពស់ជាងនេះ អាស្រ័យលើកម្រិតនៃការហ្វឹកហាត់។
- ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ ឬបំបៅកូន៖ ត្រូវការ ១.១ ក្រាមក្នុងមួយគីឡូក្រាម។
- មនុស្សចាស់៖ តម្រូវការប្រូតេអ៊ីនអាចខ្ពស់ជាង RDA ដើម្បីរក្សាសាច់ដុំ និងសុខភាព។
តើការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកមានគ្រោះថ្នាក់ទេ?
មានការព្រួយបារម្ភខ្លះអំពីផលប៉ះពាល់នៃការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកលើសុខភាព ជាពិសេសលើតម្រងនោម បេះដូង និងឆ្អឹង។ ទោះជាយ៉ាងណា ការសិក្សាវិទ្យាសាស្ត្រភាគច្រើនបានបញ្ជាក់ថាការព្រួយបារម្ភទាំងនេះមិនសូវមានមូលដ្ឋានច្បាស់លាស់ទេ។
១. ផលប៉ះពាល់លើតម្រងនោម
- ការព្រួយបារម្ភ៖ មានគំនិតថាការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនអាចប៉ះពាល់ដល់មុខងារតម្រងនោម ជាពិសេសចំពោះអ្នកដែលមានបញ្ហាតម្រងនោមស្រាប់។
- ភស្តុតាង៖ សម្រាប់អ្នកដែលមានសុខភាពតម្រងនោមធម្មតា ការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនមិនបង្កគ្រោះថ្នាក់ទេ។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកដែលមានជំងឺតម្រងនោមរ៉ាំរ៉ៃគួរតែប្រឹក្សាជាមួយគ្រូពេទ្យមុននឹងបង្កើនការទទួលទានប្រូតេអ៊ីន។
២. ផលប៉ះពាល់លើបេះដូង
- ការព្រួយបារម្ភ៖ មានការគិតថារបបអាហារដែលមានប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់ (ជាពិសេសប្រូតេអ៊ីនសត្វ) អាចបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូង។
- ភស្តុតាង៖
- ការសិក្សាមួយក្នុងចំណោមមនុស្ស ១២,០៦៦ នាក់បានរកឃើញថា ការទទួលទានប្រូតេអ៊ីនទាំងពីសត្វ និងរុក្ខជាតិមិនមានទំនាក់ទំនងជាមួយហានិភ័យនៃជំងឺបេះដូងទេ។
- ការពិនិត្យឡើងវិញឆ្នាំ ២០២០ បានបញ្ជាក់ថា ការទទួលទានប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់មិនបង្កើនហានិភ័យនៃការស្លាប់ដោយសារជំងឺបេះដូងទេ។
- ការពិនិត្យ និងមេតាអាណាលីសឆ្នាំ ២០២៣ ក៏បានបញ្ជាក់ថា របបអាហារប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់មិនប៉ះពាល់ដល់ហានិភ័យនៃជំងឺដាច់សរសៃឈាមខួរក្បាល ឬលទ្ធផលទាក់ទងនឹងបេះដូងផ្សេងទៀតទេ។
៣. ផលប៉ះពាល់លើសុខភាពឆ្អឹង
- ការព្រួយបារម្ភ៖ ការសិក្សាចាស់ៗបានលើកឡើងថា របបអាហារប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់អាចនាំឱ្យបាត់បង់ជាតិកាល់ស្យូម និងកាត់បន្ថយដង់ស៊ីតេឆ្អឹង។
- ភស្តុតាង៖
- ការពិនិត្យឡើងវិញឆ្នាំ ២០១៩ លើការសិក្សា ១៣ បានរកឃើញថា ការទទួលទានប្រូតេអ៊ីនខ្ពស់ជាង RDA មានទំនាក់ទំនងជាមួយការកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃការបាក់ត្រគាក និងបង្កើនដង់ស៊ីតេឆ្អឹង។
- ប្រូតេអ៊ីនជាសមាសភាគសំខាន់នៃឆ្អឹង (ជាង ១/៣ នៃម៉ាសឆ្អឹង) ហើយធ្វើការជាមួយកាល់ស្យូម និងវីតាមីន D ដើម្បីរក្សាសុខភាពឆ្អឹង។
ផលប៉ះពាល់ផ្សេងទៀតនៃការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេក
ទោះបីភស្តុតាងបញ្ជាក់ថាការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនមិនមានគ្រោះថ្នាក់សម្រាប់អ្នកដែលមានសុខភាពល្អទេ ក៏មានផលប៉ះពាល់ខ្លះដែលអាចកើតឡើង៖
- បញ្ហាក្រពះពោះវៀន៖ ការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេក (ឧ. ពីអាហារបំប៉នប្រូតេអ៊ីន) អាចបណ្តាលឱ្យហើមពោះ ឬទល់លាមក។
- កង្វះសារជាតិចិញ្ចឹមផ្សេង៖ ប្រសិនបើផ្តោតតែលើប្រូតេអ៊ីន អ្នកអាចខ្វះកាបូអ៊ីដ្រាត ឬខ្លាញ់ដែលចាំបាច់សម្រាប់សុខភាព។
- បន្ទុកលើថ្លើម៖ ក្នុងករណីដ៏កម្របំផុត ការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនខ្លាំងអាចប៉ះពាល់ដល់ថ្លើម ជាពិសេសប្រសិនបើមានជំងឺថ្លើមស្រាប់។
ទំនាក់ទំនងជាមួយជំងឺមហារីកក្រពះ
- ទោះបីអត្ថបទមិនបានលើកឡើងអំពីទំនាក់ទំនងផ្ទាល់រវាងការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេក និងជំងឺមហារីកក្រពះទេ ក៏ការទទួលទានអាហារមួយចំនួនដែលសម្បូរប្រូតេអ៊ីន (ឧ. សាច់កែច្នៃ ឬសាច់អាំង) អាចបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ។
- ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ គួរជ្រើសរើសប្រភពប្រូតេអ៊ីនដែលមានសុខភាពល្អ ដូចជា៖
- ប្រូតេអ៊ីនពីរុក្ខជាតិ៖ សណ្តែក គ្រាប់ធញ្ញជាតិ ឬតៅហ៊ូ។
- សាច់គ្មានខ្លាញ់៖ មាន់ ត្រី ឬស៊ុត។
- ជៀសវាងសាច់កែច្នៃ៖ ដូចជាសាច់ក្រក ឬប៊ីចេង ដែលមានអំបិលខ្ពស់ និងសារធាតុគីមី។
គន្លឹះសម្រាប់ការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនឱ្យមានសុខភាព
- ជ្រើសរើសប្រភពប្រូតេអ៊ីនឱ្យបានត្រឹមត្រូវ
- ជ្រើសរើសប្រូតេអ៊ីនពីរុក្ខជាតិ (ឧ. សណ្តែក ឬគ្រាប់ធញ្ញជាតិ) និងសាច់គ្មានខ្លាញ់ (ឧ. ត្រី ឬមាន់) ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ និងជំងឺរ៉ាំរ៉ៃផ្សេងទៀត។
- កាត់បន្ថយការញ៉ាំសាច់កែច្នៃ ឬអាហារប្រៃ ដែលអាចបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ។
- រក្សាតុល្យភាពនៃសារជាតិចិញ្ចឹម
- កុំផ្តោតតែលើប្រូតេអ៊ីន។ ត្រូវញ៉ាំកាបូអ៊ីដ្រាត (ឧ. អង្ករ ឬដំឡូង) និងខ្លាញ់ល្អ (ឧ. ប្រេងអូលីវ ឬផ្លែបឺ) ដើម្បីឱ្យរាងកាយទទួលបានសារជាតិចិញ្ចឹមគ្រប់គ្រាន់។
- ពិគ្រោះជាមួយអ្នកជំនាញ
- ប្រសិនបើអ្នកចង់បង្កើនការទទួលទានប្រូតេអ៊ីន (ឧ. សម្រាប់ការហាត់ប្រាណ ឬគោលដៅសុខភាព) សូមពិគ្រោះជាមួយអ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភ ឬគ្រូពេទ្យ ដើម្បីធានាថារបបអាហាររបស់អ្នកមានតុល្យភាព។
- តាមដានរោគសញ្ញា
- ប្រសិនបើអ្នកមានរោគសញ្ញាដូចជា ឈឺចុងដង្ហើមញឹកញាប់ ហើមពោះ ឬស្រកទម្ងន់ដោយគ្មានមូលហេតុ សូមពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យភ្លាម ដើម្បីពិនិត្យរកជំងឺមហារីកក្រពះ ឬបញ្ហាសុខភាពផ្សេងទៀត។
- រក្សាផ្នត់គំនិតវិជ្ជមាន និងការខិតខំ
- ដូចន័យធៀប “ខំដាំទើបបានផ្កា” ការថែរក្សាសុខភាពតម្រូវឱ្យមានការខិតខំជ្រើសរើសអាហារដែលមានសុខភាព និងតាមដានសុខភាពជាប្រចាំ។
សេចក្តីសន្និដ្ឋាន
ការញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនច្រើនពេកជាទូទៅមិនមានគ្រោះថ្នាក់សម្រាប់អ្នកដែលមានសុខភាពល្អទេ ហើយថែមទាំងអាចមានអត្ថប្រយោជន៍សម្រាប់សុខភាពឆ្អឹង និងសាច់ដុំ។ ទោះជាយ៉ាងណា អ្នកដែលមានបញ្ហាតម្រងនោម ឬថ្លើមគួរតែប្រុងប្រយ័ត្ន និងពិគ្រោះជាមួយគ្រូពេទ្យ។ ដើម្បីកាត់បន្ថយហានិភ័យនៃជំងឺមហារីកក្រពះ សូមជ្រើសរើសប្រភពប្រូតេអ៊ីនដែលមានសុខភាព និងជៀសវាងអាហារកែច្នៃ។ ស្របនឹងន័យធៀប “ខំដាំទើបបានផ្កា” ការថែរក្សារបបអាហារដែលមានតុល្យភាព និងការពិនិត្យសុខភាពជាប្រចាំនឹងជួយឱ្យអ្នកទទួលបានសុខភាពល្អ។ តើអ្នកមានទម្លាប់ញ៉ាំប្រូតេអ៊ីនបែបណា? 🌱
ប្រភព៖
- Healthline: “Is It Dangerous to Eat Too Much Protein?”.
- ចំណេះដឹងទូទៅអំពីជំងឺមហារីកក្រពះ និងរបបអាហារ។
ប្រសិនបើអ្នកចង់ដឹងព័ត៌មានបន្ថែមអំពីរបបអាហារ ឬការពិនិត្យជំងឺមហារីកក្រពះ សូមប្រាប់ខ្ញុំ!
Disclaimer: Knongsrok is not a doctor; please consult one. Don’t share information that can identify you.
