ការប្រើប្រាស់អេក្រង់ហួសហេតុអាចបំផ្លាញខួរក្បាលរបស់កុមារ អ្នកចិត្តសាស្ត្រនិយាយ

ការប្រើប្រាស់អេក្រង់ហួសហេតុ ដូចជាការប្រើទូរស័ព្ទ ថេប្លេត និងឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចផ្សេងទៀត អាចប៉ះពាល់អវិជ្ជមានដល់ការអភិវឌ្ឍខួរក្បាលរបស់កុមារ។ យោងតាមអត្ថបទពី RelRules

អ្នកជំនាញផ្នែកចិត្តសាស្ត្របានព្រមានថា ការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចជាបន្តបន្ទាប់អាចនាំឱ្យមានផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរទាំងផ្នែករាងកាយ និងផ្លូវចិត្ត។ ខាងក្រោមនេះជាចំណុចសំខាន់ៗអំពីផលប៉ះពាល់នៃការប្រើប្រាស់អេក្រង់ហួសហេតុលើខួរក្បាលកុមារ និងការណែនាំសម្រាប់ឪពុកម្តាយ៖

ផលប៉ះពាល់នៃការប្រើប្រាស់អេក្រង់ហួសហេតុ

១. ជំងឺផ្លូវចិត្តដែលហៅថា Screen Dependency Disorder (SDD)

• អ្វីជា SDD? យោងតាមអ្នកចិត្តសាស្ត្រ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Aric Sigman ការប្រើប្រាស់ឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចច្រើនហួសហេតុអាចនាំឱ្យកុមារមានអ្វីហៅថា “ជំងឺអាស្រ័យអេក្រង់” (Screen Dependency Disorder)។ ជំងឺនេះអាចបណ្តាលឱ្យមានរោគសញ្ញាជាច្រើន។
• រោគសញ្ញាផ្នែករាងកាយ៖
  • ការគេងមិនលក់ (Insomnia)
  ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
  • ការឡើងទម្ងន់
  • ឈឺខ្នង
  ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
  • ឈឺក្បាល
  • បញ្ហាសុខភាពភ្នែក (Eye health deficiency)
  ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• រោគសញ្ញាផ្នែកផ្លូវចិត្ត៖
  • ការថប់អារម្មណ៍ (Anxiety)
  ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
  • អារម្មណ៍ឯកោ (Loneliness)
  • អារម្មណ៍ស្តីបន្ទោសខ្លួនឯង (Guilt)
  ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• ប្រភព៖ SmartParenting, ដកស្រង់ដោយ RelRules

២. ការប្រែប្រួលនៅក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធខួរក្បាល

• ការសិក្សា៖ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Aric Sigman បានរកឃើញថា កុមារដែលមាន SDD មានភាពខុសគ្នានៅក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធ និងបរិមាណនៃសារធាតុប្រផេះ (grey matter) និងសារធាតុស (white matter) នៅក្នុងខួរក្បាល។
• ផលប៉ះពាល់៖ ការប្រើប្រាស់អេក្រង់ច្រើនអាចនាំឱ្យមានការខូចខាតខួរក្បាលរយៈពេលវែង ដែលប៉ះពាល់ដល់សមត្ថភាពរៀន និងការអភិវឌ្ឍរបស់កុមារ។ នេះដោយសារតែខួរក្បាលរបស់កុមារនៅក្មេងងាយនឹងទទួលឥទ្ធិពលពីការរំញោចផ្សេងៗ។
• ប្រភព៖ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត Avelino-Tandoc, ដកស្រង់ដោយ RelRules

៣. ការរំខានដល់ការអភិវឌ្ឍផ្នែកផ្សេងៗ

• ផ្នែកយល់ដឹង (Cognitive)៖ ការសិក្សាពី National Institutes of Health (NIH) បានបង្ហាញថា កុមារដែលប្រើអេក្រង់ជាមធ្យម ២ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃមានសមត្ថភាពភាសា និងការគិតទន់ខ្សោយជាងកុមារដែលមិនប្រើអេក្រង់។ អ្នកដែលប្រើអេក្រង់ ៧ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃមានសមត្ថភាពគិត និងវែកញែកទន់ខ្សោយ ដោយសារតែស្រទាប់ខួរក្បាល (cortex) ស្តើងជាងធម្មតា។
• ផ្នែកអារម្មណ៍ និងអាកប្បកិរិយា៖ ការសិក្សាដែលធ្វើឡើងលើកុមារជាង ២៩២,០០០ នាក់បានរកឃើញថា ការប្រើអេក្រង់ច្រើនអាចបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាអារម្មណ៍ និងអាកប្បកិរិយា ដូចជា ការថប់អារម្មណ៍ ធ្លាក់ទឹកចិត្ត ការឈ្លានពាន និងការបាត់បង់ភាពជឿជាក់លើខ្លួនឯង។
• ផ្នែកសង្គម៖ ការប្រើអេក្រង់ច្រើនអាចរារាំងការអភិវឌ្ឍជំនាញសង្គម ដូចជា ការអានទឹកមុខ និងការយល់ពីអារម្មណ៍អ្នកដទៃ។
• ការគេង៖ ពន្លឺខៀវ (blue light) ពីអេក្រង់រារាំងការផលិតមេឡាតូនីន (melatonin) ដែលជាអ័រម៉ូនគេង ដែលនាំឱ្យមានការគេងមិនលក់ និងរំខានដល់លំនាំគេង។

៤. ការប៉ះពាល់ដល់សុខភាពផ្សេងទៀត

• សុខភាពរាងកាយ៖ ការប្រើអេក្រង់ច្រើនអាចបណ្តាលឱ្យមានភាពធាត់ ដោយសារការអង្គុយច្រើន និងការញ៉ាំអាហារមិនល្អ។
• សុខភាពភ្នែក៖ ការប្រើអេក្រង់រយៈពេលយូរអាចបណ្តាលឱ្យមានភាពតានតឹងភ្នែក (digital eye strain) និងបង្កើនហានិភ័យនៃជំងឺភ្នែកដូចជា ជំងឺស្រវាំងភ្នែក (myopia)។

ការណែនាំសម្រាប់ឪពុកម្តាយ

អ្នកជំនាញណែនាំឱ្យឪពុកម្តាយកម្រិតការប្រើប្រាស់អេក្រង់ និងលើកទឹកចិត្តឱ្យកុមារចូលរួមក្នុងសកម្មភាពផ្សេងៗដែលជួយអភិវឌ្ឍខួរក្បាល។ នេះគឺជាការណែនាំមួយចំនួន៖

1. កម្រិតការប្រើប្រាស់អេក្រង់៖
   • អាយុក្រោម ១៨-២៤ ខែ៖ ជៀសវាងការប្រើអេក្រង់ លើកលែងតែការជជែកតាមវីដេអូជាមួយសាច់ញាតិ។
   • អាយុ ២-៥ ឆ្នាំ៖ កម្រិតអេក្រង់ឱ្យតិចជាង ១ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ ហើយគួរជ្រើសរើសកម្មវិធីដែលមានគុណភាពខ្ពស់ និងមានអន្តរកម្មជាមួយឪពុកម្តាយ។
   • អាយុសិក្សា៖ បង្កើតផែនការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយគ្រួសារ (Family Media Plan) ដើម្បីកំណត់ពេលវេលា និងប្រភេទខ្លឹមសារដែលសមស្រប។
2. លើកទឹកចិត្តសកម្មភាពជំនួស៖
   • លើកទឹកចិត្តឱ្យកុមារគូរគំនូរ សរសេរ ឬអានសៀវភៅជំនួសឱ្យការមើល YouTube ឬលេងហ្គេម។
   • លើកទឹកចិត្តឱ្យចូលរួមសកម្មភាពរាងកាយ ដូចជា ការលេងកីឡា ឬការដើរលេងខាងក្រៅ។
   • ផ្តល់ពេលវេលាសម្រាប់ការអានរួមគ្នា ឬការលេងជាមួយឪពុកម្តាយ ដើម្បីជួយអភិវឌ្ឍជំនាញសង្គម និងភាសា។
3. ជៀសវាងអេក្រង់មុនពេលចូលគេង៖
   • កាត់បន្ថយការប្រើអេក្រង់យ៉ាងហោចណាស់ ១ ម៉ោងមុនពេលចូលគេង ដើម្បីជៀសវាងផលប៉ះពាល់ពីពន្លឺខៀវ។
   • រក្សាឧបករណ៍អេឡិចត្រូនិចចេញពីបន្ទប់គេង។
4. ធ្វើជាគំរូល្អ៖
   • ឪពុកម្តាយគួរកម្រិតការប្រើអេក្រង់របស់ខ្លួនផ្ទាល់ និងបង្ហាញពីអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមាន ដូចជា ការអានសៀវភៅ ឬការចូលរួមសកម្មភាពជាមួយកុមារ។
   • ជៀសវាងការប្រើអេក្រង់ជាឧបករណ៍សម្រាប់រំខានកុមារនៅពេលពួកគេខឹង ឬធុញទ្រាន់។
5. តាមដានរោគសញ្ញានៃការញៀនអេក្រង់៖
   • សង្កេតមើលប្រសិនបើកុមារមានអាកប្បកិរិយាឈ្លានពាន ឬខឹងនៅពេលមិនបានប្រើអេក្រង់។
   • ប្រសិនបើកុមារជ្រើសរើសអេក្រង់ជាងសកម្មភាពផ្សេងទៀត ឬបង្ហាញរោគសញ្ញានៃការថប់អារម្មណ៍ សូមពិគ្រោះជាមួយអ្នកជំនាញផ្នែកសុខភាពផ្លូវចិត្ត។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

ការប្រើប្រាស់អេក្រង់ហួសហេតុអាចបណ្តាលឱ្យមានផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់ការអភិវឌ្ឍខួរក្បាលរបស់កុមារ រួមទាំងបញ្ហាផ្នែកយល់ដឹង អារម្មណ៍ សង្គម និងរាងកាយ។ ទោះបីជាការសិក្សាមួយចំនួននៅតែបន្តស្រាវជ្រាវលើបញ្ហានេះក៏ដោយ ភស្តុតាងបច្ចុប្បន្នបង្ហាញថា ការកម្រិតពេលវេលាប្រើអេក្រង់ និងការលើកទឹកចិត្តឱ្យមានសកម្មភាពផ្សេងៗទៀតគឺមានសារៈសំខាន់សម្រាប់សុខភាព និងការអភិវឌ្ឍរបស់កុមារ។ ឪពុកម្តាយគួរតែធ្វើការជាមួយកុមារដើម្បីបង្កើតទម្លាប់ដែលមានសុខភាពល្អ និងផ្តល់អាទិភាពដល់ការអន្តរកម្មជាមួយមនុស្ស និងសកម្មភាពផ្ទាល់ ជាជាងការពឹងផ្អែកលើអេក្រង់។

ប្រភព៖

• RelRules, “Excessive Screen Usage Can Damage A Child’s Brain, Psychologists Say”
• ប្រភពបន្ថែម៖ National Institutes of Health, American Academy of Pediatrics, JAMA Pediatrics, និងអ្នកជំនាញផ្នែកចិត្តសាស្ត្រ។