ប្រយ័ត្នគេ Hack យកលុយ!!! ព័ត៌មានក្នុងកាតធនាគារដែលមិនត្រូវឱ្យគេដឹងដាច់ខាត!
ក្នុងយុគសម័យឌីជីថលនេះ ការប្រើប្រាស់កាតធនាគារមានភាពងាយស្រួល ប៉ុន្តែក៏អាចបង្កហានិភ័យធំធេងប្រសិនបើអ្នកមិនប្រុងប្រយ័ត្ន។ ជនខិលខូចអាចប្រើបច្ចេកទេសផ្សេងៗដើម្បី “Hack” ឬលួចយកព័ត៌មានកាតធនាគាររបស់អ្នក ដែលអាចនាំឱ្យអ្នកបាត់បង់លុយក្នុងគណនី។ ដើម្បីការពារខ្លួនអ្នក សូមស្វែងយល់ពីព័ត៌មានសំខាន់ៗនៅលើកាតធនាគារដែលអ្នកមិនត្រូវប្រាប់ឬចែករំលែកជាមួយនរណាម្នាក់ឡើយ។
ព័ត៌មានក្នុងកាតធនាគារដែលត្រូវរក្សាសម្ងាត់
- លេខកាតធនាគារ (Card Number)
លេខ ១៦ ខ្ទង់នៅផ្នែកខាងមុខកាតជាព័ត៌មានសំខាន់បំផុត។ បើជនខិលខូចដឹងលេខនេះ ពួកគេអាចប្រើវាដើម្បីធ្វើប្រតិបត្តិការអនឡាញបាន។
កុំថតរូបផ្នែកខាងមុខកាត ឬផ្ញើលេខកាតទៅឱ្យនរណាម្នាក់! - កាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់ (Expiry Date)
កាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់ (ខែ/ឆ្នាំ) ដែលសរសេរនៅខាងមុខកាត ជាព័ត៌មានចាំបាច់សម្រាប់ការទូទាត់អនឡាញ។ បើគេដឹងទាំងលេខកាត និងកាលបរិច្ឆេទនេះ ពួកគេអាចធ្វើការទិញទំនិញបានយ៉ាងងាយ។ - លេខ CVV/CVC (Card Verification Value/Code)
លេខ ៣ ខ្ទង់ (ឬ ៤ ខ្ទង់សម្រាប់កាតមួយចំនួន) នៅខាងក្រោយកាត ជាលេខសម្ងាត់សម្រាប់ផ្ទៀងផ្ទាត់ការប្រើប្រាស់កាត។ នេះជាព័ត៌មានដែលគេតែងសួរពេលទិញអីវ៉ាន់អនឡាញ។
កុំផ្តល់លេខ CVV ទៅឱ្យនរណាម្នាក់ ទោះគេអះអាងថាជាធនាគារក៏ដោយ! - លេខ PIN (Personal Identification Number)
លេខ PIN គឺជាលេខសម្ងាត់ដែលអ្នកប្រើសម្រាប់ដកលុយនៅម៉ាស៊ីន ATM ឬទូទាត់នៅហាង។ នេះជាព័ត៌មានផ្ទាល់ខ្លួនដែលអ្នកត្រូវចងចាំ និងមិនត្រូវសរសេរទុក ឬប្រាប់នរណាឡើយ។
វិធីការពារខ្លួនពីការលួចព័ត៌មានកាត
- កុំចុចលើតំណភ្ជាប់ (Link) ឬឆ្លើយសារគួរឱ្យសង្ស័យ
ជនខិលខូចតែងផ្ញើសារអនឡាញ ឬអ៊ីមែលក្លែងក្លាយដោយអះអាងថាជាធនាគារ ដើម្បីបោកបញ្ឆោតឱ្យអ្នកបញ្ចូលព័ត៌មានកាត។ ត្រូវប្រាកដថាអ្នកទាក់ទងជាមួយគេហទំព័រផ្លូវការរបស់ធនាគារ។ - ប្រើកាតនៅគេហទំព័រដែលមានសុវត្ថិភាព
ពេលទិញទំនិញអនឡាញ ត្រូវប្រាកដថាគេហទំព័រនោះប្រើប្រាស់ “https://” និងមានសញ្ញាសោ (🔒) នៅជិតអាសយដ្ឋានគេហទំព័រ។ - កុំប្រើកាតនៅម៉ាស៊ីន ATM ឬហាងគួរឱ្យសង្ស័យ
ម៉ាស៊ីន ATM ឬម៉ាស៊ីនទូទាត់ (POS) ដែលមើលទៅចម្លែក អាចមានឧបករណ៍លួចព័ត៌មាន (Skimmer) ដែលដាក់ដោយជនខិលខូច។ - តាមដានប្រតិបត្តិការគណនីជាប្រចាំ
ពិនិត្យស្ថានភាពគណនីរបស់អ្នកតាមកម្មវិធីធនាគារ ឬសេវាជូនដំណឹង (Notification)។ បើឃើញប្រតិបត្តិការមិនប្រក្រតី សូមទាក់ទងធនាគារភ្លាម។ - បើកសេវា Two-Factor Authentication (2FA)
បើធនាគារផ្តល់សេវា 2FA សូមបើកវា ដើម្បីទទួលលេខកូដផ្ទៀងផ្ទាត់តាមទូរសព្ទ ឬអ៊ីមែលពេលធ្វើប្រតិបត្តិការ។
តើត្រូវធ្វើអ្វីបើសង្ស័យថាកាតត្រូវបាន Hack?
- ទាក់ទងធនាគារភ្លាមៗ
ហៅទៅលេខសេវាអតិថិជនរបស់ធនាគារ ឬប្រើកម្មវិធីធនាគារដើម្បីរាយការណ៍ និងបិទកាតជាបន្ទាន់។ - ផ្លាស់ប្តូរលេខសម្ងាត់
ប្តូរលេខ PIN និងលេខសម្ងាត់គណនីអនឡាញរបស់អ្នកភ្លាម។ - រាយការណ៍ទៅសមត្ថកិច្ច
បើអ្នកបាត់បង់លុយ សូមរាយការណ៍ទៅនគរបាល ដើម្បីចាត់ការតាមផ្លូវច្បាប់។
សន្និដ្ឋាន
ការប្រើប្រាស់កាតអាចជួយសម្រួលជីវភាពប្រចាំថៃ ប៉ុន្តែអ្នកមិនត្រូវធ្លា នឹងគ្នែនាំឲ្យគេ Hack យកលុយបានឡើយ។ ដោយរក្សាព័ត៌មានដូចជា លេខកាត កាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់ លេខ CVV និងលេខ PIN ឱ្យជាសម្ងាត់ និងអារពារខ្លួនដោយប្រើសេវាសុវត្ថិភាព អ្នកនឹងអាចការពារគណនីរបសអ្នកបានបានមួយសុវត្ថិភាព។ ចងចាំថា ការប្រុងប្រយ័ត្នគឺជាគន្លឺះនៃសុវត្ថិភាព!
