ចូរបញ្ឈប់ជាបន្ទាន់! ទម្លាប់អាក្រក់ម្យ៉ាងរបស់ប្តី អាចធ្វើឲ្យប្រពន្ធងាយកើតមហារីកសុដន់

ប្តីប្រពន្ធរស់នៅផ្ទះតែមួយ ដកដង្ហើមខ្យល់តែមួយ។ ទម្លាប់របស់ប្តីហាក់ដូចជារឿងផ្ទាល់ខ្លួន តែពេលខ្លះវាប៉ះពាល់ដល់សុខភាពប្រពន្ធដោយផ្ទាល់។

ទម្លាប់នោះគឺ ការជក់បារីក្នុងផ្ទះ។

នេះមិនមែនជាការបំភិតបំភ័យទេ។ ការសិក្សាវេជ្ជសាស្ត្រជាច្រើនបានរកឃើញថា ស្ត្រីដែលមិនជក់បារី ប៉ុន្តែរស់នៅជិតប្តីជក់បារី មានហានិភ័យកើតមហារីកសុដន់ខ្ពស់ជាងស្ត្រីដែលមិនប៉ះផ្សែងបារី។

ហេតុអ្វីបានជាផ្សែងបារីប្តីពាក់ព័ន្ធនឹងមហារីកសុដន់?

ផ្សែងបារីមិនមែននៅត្រឹមមាត់អ្នកជក់ទេ។ វារាលដាលក្នុងបន្ទប់ តោងសម្លៀកបំពាក់ ពិដាន គ្រែ និងខ្យល់ក្នុងផ្ទះ។

ស្ត្រីដែលមិនជក់បារី នៅតែដកដង្ហើមសារធាតុពុលទាំងនោះជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ គេហៅថា ការជក់បារីដោយប្រយោល ឬ ផ្សែងបារីទីពីរ (Second-hand smoke)។

ការវិភាគសិក្សាធំមួយក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ ដែលប្រមូលទិន្នន័យពីសិក្សាជាង ៦០ លើករណីមហារីកសុដន់ជាង ៣៥,០០០ នាក់ បានរកឃើញថា៖

• ស្ត្រីមិនជក់បារី ប៉ុន្តែប៉ះផ្សែងបារី មានហានិភ័យកើតមហារីកសុដន់ ខ្ពស់ជាងប្រហែល ២៤%
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• បើប៉ះផ្សែងពីដៃគូជីវិត ហានិភ័យកើនប្រហែល ១៦%
• បើប៉ះផ្សែងក្នុងផ្ទះ ហានិភ័យកើនប្រហែល ១៧%
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• ប៉ះយូរឆ្នាំ និងប៉ះច្រើន ហានិភ័យកាន់តែខ្ពស់

ការសិក្សានៅជប៉ុនក៏បង្ហាញថា ស្ត្រីមិនជក់បារី ដែលប្តីជក់ច្រើនជាង ២១ មុខក្នុងមួយថ្ងៃ មានហានិភ័យខ្ពស់ជិត ២ ដង បើប្រៀបធៀបនឹងស្ត្រីដែលប្តីមិនធ្លាប់ជក់។

ការសិក្សានៅចិនក៏រកឃើញដូចគ្នា៖ ស្ត្រីទីក្រុងដែលមិនជក់បារី ប៉ុន្តែប្តីជក់ មានហានិភ័យកើនឡើង ជាពិសេសបើជក់ច្រើនមុខក្នុងមួយថ្ងៃ។

ត្រូវយល់ឱ្យច្បាស់៖ មិនមែនប្តីជក់ ប្រពន្ធប្រាកដជាកើតមហារីកទេ

មហារីកសុដន់មានកត្តាច្រើន។

ផ្សែងបារីគឺជាកត្តាមួយដែល អាចបង្កើនហានិភ័យ មិនមែនជាមូលហេតុតែមួយ។

កត្តាផ្សេងទៀតក៏សំខាន់ដែរ៖

• អាយុ
• ប្រវត្តិគ្រួសារមានមហារីកសុដន់
• ផឹកស្រាញឹក
• ធាត់ បន្ទាប់ពីអស់រដូវ
• មានកូនយឺត ឬមិនបានបំបៅដោះ
• ប្រើអរម៉ូនយូរ

ដូច្នេះកុំបន្ទោសតែប្តី តែក៏កុំមើលស្រាលផ្សែងបារីក្នុងផ្ទះដែរ។

ហេតុអ្វីបានជាគ្រោះថ្នាក់ជាងគេនៅក្នុងផ្ទះ?

ក្នុងផ្ទះ បង្អួចបិទ ពិសេសពេលយប់ ឬពេលភ្លៀង។ ផ្សែងនៅជាប់យូរ។

ប្រពន្ធអាចប៉ះផ្សែង៖

• ពេលប្តីជក់ក្នុងបន្ទប់
• ពេលអង្គុយជិតបន្ទាប់ពីជក់
• ពេលដេកលើខ្នើយ ឬសម្លៀកបំពាក់ដែលមានក្លិនបារី
• រាល់ថ្ងៃ រាល់ឆ្នាំ

នេះហើយជាហេតុផលដែលការសិក្សាឃើញថា ការប៉ះក្នុងផ្ទះ ពាក់ព័ន្ធខ្លាំងជាងការប៉ះនៅកន្លែងធ្វើការ។

ត្រូវធ្វើអ្វីភ្លាម?

បើប្តីនៅតែជក់បារី សូមចាប់ផ្តើមពីចំណុចទាំងនេះ៖

១. បញ្ឈប់ការជក់ក្នុងផ្ទះដាច់ខាត
កុំជក់ក្នុងបន្ទប់គេង ផ្ទះបាយ បន្ទប់ទឹក ឬក្បែរកូន។

២. ជក់ក្រៅផ្ទះ និងផ្លាស់សម្លៀកបំពាក់
បន្ទាប់ពីជក់ សូមលាងដៃ លាងមាត់ និងកុំអោបប្រពន្ធភ្លាមៗដោយសម្លៀកបំពាក់មានក្លិនបារី។

៣. គោលដៅល្អបំផុតគឺឈប់ជក់
នេះការពារទាំងប្តី ទាំងប្រពន្ធ ទាំងកូន។

៤. ប្រពន្ធគួរពិនិត្យសុដន់ជាប្រចាំ
ស្ទាបសុដន់ខ្លួនឯងរៀងរាល់ខែ។ បើមានដុំរឹង ចុងសុដន់ប្រែប្រួល មានទឹកហូរចេញ ឬស្បែកសុដន់ជ្រីវខុសធម្មតា ត្រូវទៅពេទ្យ។

៥. កុំភ្លេចកត្តាផ្សេងទៀត
កាត់បន្ថយស្រា រក្សាទម្ងន់ ធ្វើលំហាត់ប្រាណ និងទៅពិនិត្យសុខភាពតាមអាយុ។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

ការជក់បារីមិនមែនប៉ះពាល់តែសួតអ្នកជក់ទេ។ នៅក្នុងផ្ទះ វាអាចបង្កើនហានិភ័យមហារីកសុដន់ដល់ប្រពន្ធផងដែរ។

នេះមិនមែនមានន័យថា ប្តីជក់បារី ប្រពន្ធប្រាកដជាកើតមហារីកទេ។ ប៉ុន្តែវាជាហានិភ័យដែលអាចកាត់បន្ថយបាន។

បើស្រឡាញ់គ្រួសារ សូមកុំនាំផ្សែងបារីចូលផ្ទះ។
ឈប់ជក់ក្នុងផ្ទះថ្ងៃនេះ ល្អជាងរង់ចាំថ្ងៃក្រោយ។

ចំណាំ៖ អត្ថបទនេះជាព័ត៌មានសុខភាពទូទៅ មិនមែនជាការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យទេ។ បើមានសញ្ញាខុសប្រក្រតីនៅសុដន់ សូមទៅពិនិត្យជាមួយគ្រូពេទ្យ។

ប្រភព៖ ការវិភាគសិក្សាឆ្នាំ ២០២៤ ស្តីពីផ្សែងបារីទីពីរ និងមហារីកសុដន់; ការសិក្សា Takayama នៅជប៉ុន; ការសិក្សាករណីត្រួតពិនិត្យនៅចិន។