ហេតុអ្វីកុមារមានអាកប្បកិរិយាមិនល្អនៅជុំវិញម្តាយរបស់ពួកគេ?

កុមារច្រើនតែបង្ហាញអាកប្បកិរិយាមិនល្អ ឬឆាប់ខឹងនៅពេលនៅជុំវិញម្តាយរបស់ពួកគេ ដែលអាចធ្វើឱ្យឪពុកម្តាយមានអារម្មណ៍ខកចិត្ត ឬឆ្ងល់ថាហេតុអ្វីកើតឡើងបែបនេះ។ យោងតាមអត្ថបទពី RelRules (https://www.relrules.com/why-do-kids-misbehave-around-their-mothers/) មានហេតុផលជាច្រើនដែលពន្យល់ពីអាកប្បកិរិយានេះ ដែលភាគច្រើនទាក់ទងនឹងទំនាក់ទំនងផ្លូវចិត្តរវាងកុមារ និងម្តាយ។ ខាងក្រោមនេះជាហេតុផលសំខាន់ៗ និងការណែនាំសម្រាប់ឪពុកម្តាយ៖

ហេតុផលដែលកុមារមានអាកប្បកិរិយាមិនល្អនៅជុំវិញម្តាយ

១. ម្តាយជាទីកន្លែងសុវត្ថិភាពផ្លូវចិត្ត (Mothers as Emotional Safe Spaces)

• ហេតុអ្វីកើតឡើង? កុមារច្រើនតែមានអារម្មណ៍សុខស្រួលក្នុងការបង្ហាញអារម្មណ៍ពិតរបស់ពួកគេ ទាំងវិជ្ជមាន និងអវិជ្ជមាន នៅជុំវិញម្តាយ ព្រោះពួកគេចាត់ទុកម្តាយជា “ទីកន្លែងសុវត្ថិភាព”។ ពួកគេដឹងថាម្តាយនឹងនៅតែស្រឡាញ់ និងទទួលយកពួកគេ ទោះបីជាពួកគេប្រព្រឹត្តខុសក៏ដោយ។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• ឧទាហរណ៍៖ កុមារអាចបញ្ចេញកំហឹង ឬភាពរអាក់រអួលនៅផ្ទះបន្ទាប់ពីថ្ងៃដ៏តានតឹងនៅសាលារៀន ព្រោះពួកគេមានអារម្មណ៍ថាអាចបញ្ចេញអារម្មណ៍បានដោយមិនខ្លាចការបដិសេធ។
• អ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើ៖ ទទួលស្គាល់ថាអាកប្បកិរិយានេះជាសញ្ញានៃទំនុកចិត្ត។ ជួយកុមារឱ្យបញ្ចេញអារម្មណ៍តាមរបៀបវិជ្ជមាន ដូចជា ការនិយាយអំពីអ្វីដែលរំខានពួកគេ ឬប្រើសកម្មភាពដូចជា ការគូរគំនូរ ឬការលេង។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

២. ការរំពឹងទុកខ្ពស់ពីម្តាយ (Higher Expectations from Mothers)

• ហេតុអ្វីកើតឡើង? កុមារច្រើនតែមានអារម្មណ៍ថាម្តាយមានការរំពឹងទុកខ្ពស់លើអាកប្បកិរិយា ឬការសម្តែងរបស់ពួកគេ។ នៅពេលមានអារម្មណ៍ថាមិនអាចបំពេញការរំពឹងទុកនេះ ពួកគេអាចបញ្ចេញអាកប្បកិរិយាមិនល្អ ដូចជា ការប្រឆាំង ឬការខឹង។
• ឧទាហរណ៍៖ កុមារអាចប្រព្រឹត្តមិនល្អនៅពេលម្តាយសុំឱ្យរៀបចំបន្ទប់ ព្រោះពួកគេមានអារម្មណ៍ថាមានសម្ពាធពីការរំពឹងទុក។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• អ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើ៖ បង្កើតការរំពឹងទុកច្បាស់លាស់ និងសមស្របនឹងអាយុរបស់កុមារ។ ប្រើការសរសើរ និងការលើកទឹកចិត្តជំនួសឱ្យការរិះគន់ ដើម្បីជួយពួកគេមានអារម្មណ៍ថាមានការគាំទ្រ។

៣. ការស្វែងរកការយកចិត្តទុកដាក់ (Seeking Attention)

• ហេតុអ្វីកើតឡើង? កុមារច្រើនតែប្រើអាកប្បកិរិយាមិនល្អជាមធ្យោបាយដើម្បីទទួលបានការយកចិត្តទុកដាក់ពីម្តាយ ជាពិសេសនៅពេលដែលពួកគេមានអារម្មណ៍ថាម្តាយរវល់ ឬមិនផ្តល់ការយកចិត្តទុកដាក់គ្រប់គ្រាន់។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• ឧទាហរណ៍៖ កុមារអាចស្រែក ឬបដិសេធធ្វើកិច្ចការផ្ទះ ដើម្បីទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍របស់ម្តាយ។
• អ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើ៖ ផ្តល់ពេលវេលាដែលមានគុណភាពជាមួយកុមារ ដូចជា ការនិយាយលេង ឬធ្វើសកម្មភាពរួមគ្នា។ ការយកចិត្តទុកដាក់ជាវិជ្ជមានអាចកាត់បន្ថយអាកប្បកិរិយាស្វែងរកការយកចិត្តទុកដាក់។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម

៤. ការសាកល្បងព្រំដែន (Testing Boundaries)

• ហេតុអ្វីកើតឡើង? កុមារច្រើនតែសាកល្បងព្រំដែនជាមួយម្តាយ ព្រោះពួកគេចង់ដឹងថាតើអ្វីអាចទទួលយកបាន និងអ្វីមិនអាចទទួលយកបាន។ ម្តាយច្រើនតែជាអ្នកបង្កើតច្បាប់ចម្បង ដែលធ្វើឱ្យកុមារព្យាយាមប្រឈមមុខនឹងច្បាប់ទាំងនោះ។
• ឧទាហរណ៍៖ កុមារអាចបដិសេធចូលគេងទាន់ពេល ដើម្បីមើលថាតើម្តាយនឹងអនុញ្ញាតឱ្យពួកគេធ្វើតាមអ្វីដែលចង់បានឬអត់។
ការផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម
• អ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើ៖ បង្កើតច្បាប់ និងផលវិបាកច្បាស់លាស់ ហើយអនុវត្តវាដោយស្ថិរភាព។ ឧទាហរណ៍ ប្រសិនបើកុមារមិនធ្វើកិច្ចការផ្ទះ អាចកាត់បន្ថយពេលវេលាលេងអេក្រង់។

៥. ការប្រឈមនឹងភាពតានតឹង ឬការផ្លាស់ប្តូរ (Dealing with Stress or Change)

• ហេតុអ្វីកើតឡើង? កុមារអាចបញ្ចេញអាកប្បកិរិយាមិនល្អនៅជុំវិញម្តាយ នៅពេលពួកគេកំពុងប្រឈមមុខនឹងភាពតានតឹង ដូចជា ការផ្លាស់ប្តូរសាលារៀន ការបាត់បង់នរណាម្នាក់ ឬបញ្ហាគ្រួសារ។ ម្តាយជាអ្នកដែលកុមារងាយបញ្ចេញអារម្មណ៍ទាំងនេះចំពោះ។
• ឧទាហរណ៍៖ កុមារអាចខឹង ឬយំញឹកញាប់បន្ទាប់ពីការផ្លាស់ផ្ទះ ព្រោះពួកគេមានអារម្មណ៍មិនសុខស្រួល។
• អ្វីដែលអ្នកអាចធ្វើ៖ និយាយជាមួយកុមារអំពីអារម្មណ៍របស់ពួកគេ និងជួយពួកគេស្វែងរកវិធីដើម្បីគ្រប់គ្រងភាពតានតឹង ដូចជា ការធ្វើលំហាត់សមាធិសាមញ្ញ ឬការចែករំលែករឿងរ៉ាវ។

ការណែនាំសម្រាប់ឪពុកម្តាយ

ដើម្បីគ្រប់គ្រងអាកប្បកិរិយាមិនល្អរបស់កុមារនៅជុំវិញម្តាយ និងជួយពួកគេអភិវឌ្ឍអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមាន ឪពុកម្តាយអាចអនុវត្តវិធីសាស្ត្រដូចខាងក្រោម៖

1. បង្កើតទំនាក់ទំនងបើកចំហ៖
   • លើកទឹកចិត្តឱ្យកុមារចែករំលែកអារម្មណ៍របស់ពួកគេ ដោយមិនខ្លាចការវិនិច្ឆ័យ។ ឧទាហរណ៍ សួរថា “ថ្ងៃនេះមានអ្វីធ្វើឱ្យកូនខឹងទេ?” ហើយស្តាប់ដោយការយកចិត្តទុកដាក់។
   • បង្ហាញថាអ្នកយល់ពីអារម្មណ៍របស់ពួកគេ ដើម្បីបង្កើតទំនុកចិត្ត។
2. បង្កើតទម្លាប់ និងព្រំដែនច្បាស់លាស់៖
   • បង្កើតទម្លាប់ប្រចាំថ្ងៃដែលជួយកុមារមានអារម្មណ៍មានស្ថិរភាព ដូចជា ពេលវេលាសម្រាប់ធ្វើកិច្ចការផ្ទះ ឬពេលគេង។
   • ប្រើផលវិបាកដែលសមស្របនឹងអាយុ ដើម្បីបង្រៀនកុមារអំពីទំនួលខុសត្រូវ។
3. ផ្តល់ការយកចិត្តទុកដាក់ជាវិជ្ជមាន៖
   • សរសើរកុមារនៅពេលពួកគេប្រព្រឹត្តល្អ ដើម្បីលើកទឹកចិត្តឱ្យមានអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមាន។ ឧទាហរណ៍ “ម៉ាក់មានមោទនភាពណាស់ដែលកូនជួយរៀបចំតុអាហារ!”។
   • ចំណាយពេលវេលាដែលមានគុណភាពជាមួយកុមារ ដើម្បីកាត់បន្ថយតម្រូវការស្វែងរកការយកចិត្តទុកដាក់តាមរយៈអាកប្បកិរិយាមិនល្អ។
4. គ្រប់គ្រងអារម្មណ៍របស់អ្នក៖
   • នៅពេលកុមារប្រព្រឹត្តមិនល្អ សូមរក្សាភាពស្ងប់ស្ងាត់ និងជៀសវាងការឆ្លើយតបដោយកំហឹង។ នេះជួយបង្ហាញគំរូនៃការគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍។
   • ប្រសិនបើអ្នកមានអារម្មណ៍ខកចិត្ត សូមសម្រាកបន្តិចមុនពេលដោះស្រាយជាមួយកុមារ។
5. ស្វែងរកហេតុផលនៅពីក្រោយអាកប្បកិរិយា៖
   • ពិនិត្យមើលថាតើកុមារកំពុងប្រឈមមុខនឹងភាពតានតឹង ឬការផ្លាស់ប្តូរអ្វីនៅក្នុងជីវិតរបស់ពួកគេ។ ឧទាហរណ៍ សួរគ្រូបង្រៀនថាតើមានអ្វីកើតឡើងនៅសាលារៀនឬអត់។
   • ពិគ្រោះជាមួយអ្នកជំនាញផ្នែកចិត្តសាស្ត្រ ប្រសិនបើអាកប្បកិរិយាមិនល្អបន្តកើតមាន ឬធ្ងន់ធ្ងរ។

សេចក្តីសន្និដ្ឋាន

ការដែលកុមារមានអាកប្បកិរិយាមិនល្អនៅជុំវិញម្តាយ ច្រើនតែជាសញ្ញាថាពួកគេមានអារម្មណ៍សុវត្ថិភាពផ្លូវចិត្តក្នុងការបញ្ចេញអារម្មណ៍របស់ពួកគេ។ ទោះបីជាវាអាចជាបញ្ហាប្រឈមសម្រាប់ម្តាយក៏ដោយ ការយល់ដឹងអំពីហេតុផលនៅពីក្រោយអាកប្បកិរិយានេះ—ដូចជា ការស្វែងរកការយកចិត្តទុកដាក់ ការសាកល្បងព្រំដែន ឬការប្រឈមនឹងភាពតានតឹង—អាចជួយឪពុកម្តាយឆ្លើយតបបានប្រសើរជាងមុន។ តាមរយៈការបង្កើតទំនាក់ទំនងបើកចំហ ការផ្តល់ការយកចិត្តទុកដាក់ជាវិជ្ជមាន និងការបង្កើតព្រំដែនច្បាស់លាស់ ម្តាយអាចជួយកុមារអភិវឌ្ឍអាកប្បកិរិយាវិជ្ជមាន និងគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍របស់ពួកគេបានល្អជាងមុន។

ប្រភព៖ RelRules, “Why Do Kids Misbehave Around Their Mothers?” (https://www.relrules.com/why-do-kids-misbehave-around-their-mothers/)